Szczepienia dla podróżnych - jak zabezpieczyć się przed chorobami importowanymi?

Jak zaplanować szczepienia przed podróżą?

Najlepiej udać się do lekarza medycyny podróży około 6-8 tygodni przed wyjazdem. Dzięki temu jest czas na serię szczepień i wytworzenie odporności. Jeśli do wyjazdu pozostało mniej czasu, w wielu przypadkach istnieją przyspieszone schematy.

Lekarz dobiera szczepienia na podstawie takich czynników, jak:

• kierunek podróży i sytuacja epidemiologiczna,
• długość pobytu,
• styl podróżowania (miasta vs. tereny wiejskie, luksusowy hotel vs. backpacking),
• planowane aktywności (trekking, kontakt ze zwierzętami, street food).

Warto pamiętać o Międzynarodowym Świadectwie Szczepienia (tzw. żółtej książeczce). W niektórych przypadkach szczepienie jest warunkiem wjazdu, np. przeciw żółtej febrze.

Jakie szczepienia dla podróżujących są zalecane?

Podróż do odległych zakątków świata wiąże się z ryzykiem kontaktu z chorobami, które w Polsce praktycznie nie występują. Dlatego tak istotne jest poznanie listy szczepień zalecanych podróżnym, dostosowanych do kierunku i charakteru wyjazdu. Odpowiednio dobrana profilaktyka pozwala zmniejszyć ryzyko zachorowania i bezpiecznie cieszyć się podróżą.

Choroby przenoszone przez zwierzęta

• Wścieklizna - to choroba praktycznie zawsze śmiertelna. Ryzyko dotyczy nie tylko osób pracujących ze zwierzętami, ale także turystów spędzających czas na świeżym powietrzu, odwiedzających jaskinie czy podróżujących z dziećmi. W takich przypadkach warto rozważyć szczepienie na wściekliznę jeszcze przed wyjazdem.
• Japońskie zapalenie mózgu - zagrożenie w Azji Południowo-Wschodniej, szczególnie na terenach wiejskich.
• Kleszczowe zapalenie mózgu - przydatne dla osób podróżujących po Europie Środkowo-Wschodniej.

Choroby przenoszone przez wodę i żywność

• Cholera - szczególnie w rejonach Afryki, Azji czy Karaibów, gdzie dostęp do czystej wody jest ograniczony. Szczepienie zaleca się osobom planującym dłuższy pobyt, spożywanie lokalnej żywności czy podróż w trudnych warunkach sanitarnych.
• Dur brzuszny - zagrożenie w Azji Południowej i Afryce.
• WZW typu A - ryzyko niemal na całym świecie, zwłaszcza przy podróżach do krajów rozwijających się.

Choroby oddechowe i kontaktowe

• MMR (odra, świnka, różyczka) - zalecane u osób, które nie mają pełnego cyklu szczepień.
• Błonica, tężec, krztusiec (Tdap) - zaleca się dawkę przypominającą szczepionki co 10 lat.
• WZW typu B - zwłaszcza dla osób mogących mieć kontakt z opieką medyczną za granicą.

Szczepienia przed wyjazdem - skutki uboczne i bezpieczeństwo

Szczepienia przed podróżą są bezpieczne, a działania niepożądane zazwyczaj ograniczają się do bólu w miejscu wkłucia czy przejściowej gorączki. Bardzo rzadko dochodzi do ciężkich reakcji. Ważne jest, aby poinformować lekarza o przewlekłych chorobach i przyjmowanych lekach.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Kiedy najpóźniej zrobić szczepienia przed podróżą?

Optymalnie 6-8 tygodni przed wyjazdem, ale nawet 1-2 tygodnie przed podróżą warto je rozpocząć.

Czy szczepienia przed wyjazdem za granicę są obowiązkowe?

Tylko niektóre - np. szczepienie przeciwko żółta gorączce w wybranych krajach Afryki i Ameryki Południowej.

Czy warto robić szczepienie przeciwko wściekliźnie przy krótkich wyjazdach?

Tak, jeśli planujesz trekking, kontakt ze zwierzętami lub pobyt w rejonach, gdzie dostęp do pomocy medycznej może być utrudniony.

Źródła:

1. https://www.medicover.pl/szczepienia/
2. https://www.medicover.pl/szczepienia/cholera/
3. https://www.medicover.pl/szczepienia/wscieklizna/
4. https://www.medicover.pl/szczepienia/tezec/
5. https://www.gov.pl/web/gis/zalecane-szczepienia-dla-podrozujacych