Jakie są uniwersalne problemy człowieka w literaturze różnych epok?

Miłość i jej tragiczne konsekwencje

W literaturze różnych epok ukazana jest siła miłości, która czasami bywa również przyczyną klęski. Ma to miejsce m.in. w "Lalce" Bolesława Prusa - została ona napisana w okresie pozytywizmu. Zakochany Wokulski dostrzega flirt swojej ukochanej ze Starskim, co łamie mu serce. Podobny motyw porusza utwór "Cierpienia młodego Wertera". Zainicjował on romantyzm w Niemczech. W tym przypadku nieodwzajemnione uczucie do ukochanej prowadzi do samobójstwa. Z kolei w "Romeo i Julii" - dramacie stworzonym w epoce elżbietańskiej - miłość kochanków przyczynia się do wydarzeń, w wyniku których finalnie giną.

Pragnienie wolności i jego cena

W utworach napisanych w różnych czasach można zauważyć również pragnienie wolności, które często kończy się nieszczęściem. Tak to wygląda m.in. w "Dedalu i Ikarze" - micie, w którym marzenie o niezależności sprawia, że ignoruje się niebezpieczeństwa. Natomiast Konradowi z III części "Dziadów" Adama Mickiewicza zależy na tym, aby odzyskać wolność ojczyzny, nawet kosztem poświęcenia się i cierpienia. Jeśli chodzi o konteksty literackie, warto zwrócić uwagę na Kordiana, tytułowego bohatera dramatu Juliusza Słowackiego, który także marzy o wolności ojczyzny. Aby osiągnąć cel, decyduje się on dokonać zabójstwa cara.

Tragiczne wybory bohaterów

Bohaterowie literaccy często stoją też przed różnymi trudnymi wyborami. Przykładowo Tomasz Judym z "Ludzi bezdomnych" Stefana Żeromskiego decyduje się poświęcić całkowicie swojej misji - pracy lekarza na prowincji. Aby było to możliwe, odrzuca miłość swojej ukochanej. Makbet, bohater tragedii Szekspira, wybiera z kolei morderstwo, co przyczynia się finalnie do jego upadku. Mówiąc o tym motywie, nie można zapomnieć również o Antygonie, która postanawia być posłuszna wobec prawa boskiego i pozostaje wierną wyznawanym wartościom: religii i miłości do brata.

Różne oblicza śmierci

Śmierć to kolejny problem, który pojawia się w różnych utworach literackich, m.in. w reportażu Hanny Krall "Zdążyć przed Panem Bogiem" z 1976 r. Występujące w nim postaci żyły w czasach II wojny światowej w żydowskim getcie. Miały świadomość, że toczona przez nich walka z Niemcami jest skazana na klęskę i grozi śmiercią, jednak mimo to zdecydowały się na nią "z tęsknoty za pięknym umieraniem". Natomiast w modernistycznej powieści "Chłopi" W. S. Reymonta śmierć jest naturalną konsekwencją życia i powoduje powrót bohaterów do ziemi, która jest dla nich niezwykle cenna.

Dowiedz się więcej na twojamatura.com

Jak widzisz, podobne problemy występują w utworach pochodzących z różnych epok. Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o motywach oraz kontekstach literackich, zajrzyj na portal Twoja Matura. To prawdziwe kompendium wiedzy o różnych lekturach, a zarazem miejsce, gdzie znajdziesz odpowiedzi na swoje pytania związane m.in. ze studniówką. Wejdź na portal i ucz się do egzaminu dojrzałości mądrze oraz bez stresu!