pless.pl

Wiadomości

  • 8 listopada 2022
  • wyświetleń: 249

Leczenie uzależnień - czym jest i na czym polega?

Materiał partnera:

"Uzależnienie" - termin, który kojarzy nam się raczej z osobami mającymi trudności z odstawieniem silnych używek w postaci alkoholu czy narkotyków. Choć oba rodzaje uzależnień zbierają ogromne żniwo na całym świecie, sytuacja jest znacznie poważniejsza. Pracoholizm, lekomania, hazard, seksoholizm... uzależnień mających destrukcyjny wpływ na nasze życie jest znacznie więcej. Kiedy w takim razie możemy mówić o uzależnieniu? Czy zamienne używanie terminu nałóg w odniesieniu do uzależnienia jest prawidłowe?

kobieta za szyba


Co to jest uzależnienie i jakie są jego rodzaje?



W 1969 roku Komitet Ekspertów WHO zdefiniował uzależnienie jako stan psychiczny lub/i fizyczny, który ma swoje źródło w interakcji organizmu i środka uzależniającego i cechujący się zmianą reakcji i zachowania. Zgodnie z utworzoną definicją osoba uzależniona odczuwa konieczność zażywania środka w sposób ciągły bądź okresowy, by zapewnić określone doznania, które zapewnia zażycie środka lub uniknąć przykrych konsekwencji, które są wynikiem braku dostępu do niego.

Uzależnienie jest diagnozowane na podstawie kryteriów Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD-10). Wśród nich możemy znaleźć objawy i zachowania takie jak m.in.:

  1. problemy z kontrolowaniem własnego zachowania związanego z dostarczaniem do organizmu substancji,
  2. odczuwanie silnego pragnienia spożycia substancji bądź występowanie przymusu jej przyjmowania,
  3. fizjologiczne objawy zaprzestania przyjmowania środka bądź zmniejszenia jego ilości (zespół abstynencyjny),
  4. odcięcie się od alternatywnych czynników zapewniających przyjemności.


Uzależnienie - rodzaje



Wyróżnia się 3 główne typy uzależnień:

  1. uzależnienie psychiczne,
  2. uzależnienie fizyczne,
  3. uzależnienie społeczne.


Uzależnienie psychiczne jest silnie związane ze sferą emocjonalną. U osoby uzależnionej po spożyciu danej substancji niemal natychmiast pojawiają się gratyfikacje emocjonalne.

Uzależnienie fizyczne, określane również mianem uzależnienia fizjologicznego dotyczy procesów metabolicznych organizmu i wpływu, jakie substancja na nie wywiera. Przy uzależnieniach fizycznych zaobserwujemy występowanie objawów abstynencyjnych, gdy osoba uzależniona przerwie lub ograniczy przyjmowanie środka. Uzależnienie fizyczne może przyjmować różne postacie — są one uzależnione m.in. od rodzaju zażywanego środka, okresu spożywania czy dawki. Przy uzależnieniu fizycznym mogą pojawić się objawy nie tylko fizyczne, ale również psychiczne

Uzależnienie społeczne to rodzaj uzależnienia, w którym osoba uzależniona odczuwa potrzebę przynależności do grup społecznych traktujących substancje psychoaktywne jako element, który integruje grupę, a co za tym idzie, jest normą społeczną. Uzależnienie społeczne możemy głównie zaobserwować wśród konkretnych subkultur czy grup przestępczych.

Czynniki ryzyka, czyli przyczyny uzależnień



Jeszcze nie tak dawno błędnie twierdzono, że źródło uzależnień tkwi w słabej woli uzależnionej osoby. Dziś wiemy, że przyczyny uzależnień są dużo bardziej skomplikowane. Przy poszukiwaniu źródła uzależnienia nie sposób pominąć czynników ryzyka.

Do grupy ryzyka zaliczane są osoby, u których w bliskiej rodzinie wystąpił problem nadużywania substancji uzależniających. Prawdopodobieństwo pojawienia się uzależniania w życiu takiej grupy jest dużo wyższe niż u reszty populacji. Co ciekawe nadużywanie alkoholu przez jednego z rodziców nie oznacza, że dziecko w życiu dorosłym sięgnie po tę samą substancję. Mechanizmy uzależnienia, z którymi spotyka się dziecko, mogą doprowadzić do uzależnienia od narkotyków, agresji czy pracy. Często zdarza się, że dzieci obserwujące zachowanie rodziców alkoholików zarzekają się, że nigdy nie pójdą śladem swoich opiekunów. I choć sztywno trzymają się przyjętej zasady i nie sięgają po alkohol, często nie zdają sobie sprawy z występowania innego rodzaju uzależnień.

Oprócz wyżej wymienionych czynników możemy wymienić również:

  1. czynniki osobowościowe,
  2. czynniki rozwojowe,
  3. czynniki społeczno-kulturowe,
  4. czynniki motywacyjne.


Nałóg a uzależnienie: czy to jest to samo?



Te dwa terminy niezwykle często używane są zamiennie. Psychologia jednak wskazuje kilka różnic pomiędzy nimi. Kiedy w takim razie mamy do czynienia z nałogiem, a kiedy z uzależnieniem?

Powszechnie uważa się, że to nałóg, którego nie staramy się w żaden sposób zwalczyć, w konsekwencji prowadzi do uzależnienia. O ile samodzielna walka z nałogiem jest możliwa m.in. poprzez zmianę nawyków, przy uzależnieniu pojawia się niepohamowany przymus wykonania danej czynności czy spożycia substancji. Jednym słowem, uzależnienie nie daje nam możliwości samodzielnego zatrzymania postępu uzależnienia.

Terapia uzależnień — na czym polega?



Skoro samodzielnie nie jesteśmy w stanie zwalczyć uzależnienia, jedynym wyjściem okazuje się leczenie. Najczęściej stosowaną metodą jest terapia. Warto jednak podkreślić, że sytuacja każdej osoby uzależnionej może się diametralnie różnić. Rodzaj terapii dopasowywany jest więc do konkretnej osoby, stopnia uzależnienia i jego rodzaju.

Artykuł powstał we współpracy z Ośrodkiem leczenia uzależnień Arka, właścicielem serwisu: https://www.osrodekarka.com.pl/